Biosekuracja ziarna: Pierwsza linia obrony Twojego stada

Kiedy myślimy o biosekuracji, zazwyczaj mamy przed oczami maty dezynfekcyjne, ogrodzenia fermy czy śluzy sanitarne. To podstawa, ale często zapominamy o “koniu trojańskim”, który wjeżdża do gospodarstwa główną bramą. Mowa o ziarnie. Nawet z pozoru ładne zboże może kryć w sobie niewidzialnego wroga – mykotoksyny. Jak skutecznie oczyścić surowiec, zanim trafi do żołądków zwierząt?

Mykotoksyny to toksyczne metabolity grzybów pleśniowych (głównie z rodzaju Fusarium), które rozwijają się na zbożu jeszcze na polu lub w trakcie niewłaściwego magazynowania. Są niewidoczne gołym okiem, nie zmieniają zapachu paszy, ale ich działanie na organizm zwierząt jest dewastujące. W nowoczesnej hodowli, nastawionej na wysokie wyniki produkcyjne, walka z nimi to nie opcja – to konieczność.

1. Cichy zabójca zysków

Zatrucia ostro objawowe zdarzają się rzadko. Dużo groźniejsze są tzw. zatrucia podkliniczne. Zwierzę nie pada, ale… przestaje zarabiać.

Obecność mykotoksyn (np. DON, ZEA) w paszy powoduje:

• Problemy z rozrodem: Zaburzenia cyklu u loch, mniejsze mioty, ronienia.

• Spadek odporności: Zwierzęta stają się podatne na infekcje wirusowe i bakteryjne, co wymusza częstsze podawanie antybiotyków.

• Gorsze przyrosty: Uszkodzona wątroba i jelita gorzej trawią paszę, co podnosi współczynnik FCR (zużycie paszy na kg przyrostu).

2. Dlaczego chemia to za mało?

Wielu hodowców stosuje detoksykanty (absorbenty mykotoksyn) dodawane do paszy. Jest to skuteczne rozwiązanie, ale kosztowne i działające tylko na skutek, a nie przyczynę.

Dużo tańszą i skuteczniejszą strategią jest mechaniczne usunięcie źródła problemu. Badania wykazują, że większość mykotoksyn kumuluje się w ziarnach połamanych, pomarszczonych oraz w pyle i plewach. Są one lżejsze od zdrowego, pełnego ziarna.

3. Technologia Damas Sigma – precyzja czyszczenia

Tu z pomocą przychodzi zaawansowana technologia czyszczenia. Rozwiązania takie jak SKIOLD Damas Sigma działają na zasadzie grawitacyjnej i aerodynamicznej separacji.

Maszyna z chirurgiczną precyzją oddziela ziarno pełnowartościowe od frakcji lekkiej, w której znajdują się ziarna porażone grzybem.

• Efekt: Badania potwierdzają, że proces ten pozwala usunąć do 90% mykotoksyn z partii materiału.

• Korzyść: Zamiast leczyć zwierzęta drogimi preparatami, po prostu nie podajesz im trucizny.

4. Bezpieczny magazyn to czysty magazyn

Oczyszczenie ziarna zaraz po żniwach (przed zasypaniem silosu) ma jeszcze jedną kluczową zaletę. Czyste ziarno, pozbawione pyłu i zanieczyszczeń organicznych (“zielonki”), znacznie lepiej się przechowuje.

Brak zanieczyszczeń zapewnia lepszy przepływ powietrza w silosie, co ułatwia wentylację i aktywne chłodzenie pryzmy. Eliminuje to ryzyko powstawania tzw. “gorących gniazd”, w których pleśń rozwija się lawinowo już w trakcie magazynowania.

Podsumowanie: Lepiej zapobiegać niż leczyć

Inwestycja w profesjonalną czyszczalnię zboża to inwestycja w zdrowie stada. Czysty surowiec to fundament bezpiecznej paszy. W rachunku ekonomicznym koszt oczyszczenia tony zboża jest znikomy w porównaniu do strat, jakie generują w stadzie problemy rozrodcze czy upadki spowodowane mykotoksynami.